NEYİ NE KADAR BİLİYORUZ ?

Bilginin Sınırları ve İnsan Zihni

İnsanlar çoğu zaman çok bildiğini zannetse de aslında bir o kadar az bilgiye sahiptirler. Sadece az bildiklerini kabul etmezler. Kendileri az bildiklerini bilse de bunu herkesten gizlerler. Neden böyle bir davranış sergilenir o da bir muamma (bilinmez).

Mesela çok bildiğiniz bir meslektesiniz ama her detayı bildiğinizden emin olamazsınız. Ama karşınızdaki kişi sizle aynı meslekte olsa sizin eksiklerinizi söylese ne yaparsınız? O zaman şöyle bir düşünce oluşur; ya size eksik noktanızı söyleyen sizi deniyor, ya sizden daha fazla bilgiye sahip, ya da cahilce atıp tutuyor olmalı.

Tek boyutlu düşünceye sahipseniz o zaman deneme yapan ya da cahilce sizin eksik yanlarınızı söyleyen kişiyi kabul edersiniz. Ama üç boyutlu bir düşünceye sahipseniz yapmanız gereken bellidir; o da önce etraflıca düşünmek, o da yetersiz gelirse detaylı bir araştırma yapmanızdır. Gerçek her zaman tekdir ve o da her zaman doğru olandır.

Buna bir örnek vermek gerekirse size şöyle bir örnek sunayım: Samimi olduğunuz iki arkadaşınız ciddi bir şekilde tartışıyor ve bunu size bir arkadaşınız anlatsa hemen anlatan arkadaşınıza mı inanırsınız yoksa diğer arkadaşınızı da dinlersiniz? Ben genelde ikisini dinlerim ama her iki arkadaşa da konuyla ilgili ters köşe sorular sorar haklı olanı anlamaya çalışırım.

Günümüzde bir çok adaletsiz olaylar arka arkaya karşımıza çıkmakta. İnsanlar mantıklı karar veremeyebilir. Kandırmaca bilgilerle sizi aldatma yoluna gidilebilir. Siz vatandaş olarak her konuyu doğru öğrenmek zorundasınız. Karşınıza engeller çıkarılsa bile. At gözlüğü ile olaylara yaklaşırsanız biri veya birilerinin kuklası olursunuz.

Dünyada en zor savaş cehaletle olan savaştır. Kendi cehaletimizle olan savaşsa yenemeyeceğimiz kazanç elde edemeyeceğimiz bir savaştır. Artık öyle bir hale geldik ki kendi beynimizi yormak yerine teknolojiyi kullanmaya yani yapay zekaya başvurur hale geldik. Teknoloji harika bir olay ama insan aklının üstünde tutulmamalı.

Doğru bilgiye ulaşmak için kaynakları sorgulayın.

Şimdilerde bilgiyi bu harika araçlarla öğreniyoruz ama doğru olup olmadığını anlamak için kitaplarla sağlamasını yapmayı unutmayın. Size Adolf Hitler aslında Türk kökenli bir Alman desem inanır mısınız? Hemen sahte bilgi dersiniz ama ya doğruysa...

Unutmayın:

"Bilmediğin kadar değil, bildiğin kadar cahilsin."

Bilmemek sizin cahil olduğunuz anlamına gelmez. Herkes her şeyi bilemez bu yüzden bu sözü özellikle böyle kurdum. Nedeni; bilmediğin konu hakkında konuşmaz, ya bilenden dinlersiniz ya da araştırırsınız. Bildiğiniz konu hakkında araştırma ya da dinleme gereği duymaz, kendi bilginizle sınırlı kalırsınız.

En kapsamlı yapay zeka hangisidir sizce? Bilgisayarların yapay zekası mı yoksa insan beyni mi? Şunu unutmayın ki o yapay zekayı var eden ilahi bir güç değil, insan aklıdır.